ବିହାର ରାଜନୀତିରେ ଏକ ନୂଆ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି। ଜନତା ଦଳ ୟୁନାଇଟେଡ (JDU) ସହ ମେଣ୍ଟ କରି ବିଜେପି ପୁଣି ଥରେ ଶାସନ ଗାଦିକୁ ଫେରିଛି। ମାତ୍ର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ଚମକ ଥିଲା ସମ୍ରାଟ ଚୌଧୁରୀଙ୍କୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଆସନରେ ବସାଇବା। ବିଜେପିର ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି କେବଳ ସରକାର ଗଠନ ପାଇଁ ନୁହେଁ, ବରଂ ଆଗାମୀ ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ରଣନୀତି ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି। ବିହାରରେ ଜାତିଗତ ଜନଗଣନା ପରେ ପଛୁଆ ବର୍ଗର ଭୋଟ୍କୁ ନେଇ ସମସ୍ତ ଦଳ ତତ୍ପର ଅଛନ୍ତି। ସମ୍ରାଟ ଚୌଧୁରୀ ପଛୁଆ ବର୍ଗର ‘କୁଶୱାହା’ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରୁ ଆସିଛନ୍ତି। ବିହାରରେ କୁର୍ମି ଏବଂ କୁଶୱାହା (ଲବ-କୁଶ) ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଭୋଟ୍ ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ ହୋଇଥାଏ। ସମ୍ରାଟଙ୍କୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କରି ବିଜେପି ସିଧାସଳଖ ଓବିସି ଭୋଟରଙ୍କୁ ନିଜ ଆଡ଼କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଛି।
ବିଗତ ଅନେକ ବର୍ଷ ଧରି ବିଜେପି ବିହାରରେ ନୀତୀଶ କୁମାରଙ୍କ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ ଥିଲା। ମାତ୍ର ସମ୍ରାଟ ଚୌଧୁରୀଙ୍କ ପରି ଜଣେ ଯୁବ ଓ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ନେତାଙ୍କୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କରି ବିଜେପି ନିଜର ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଏବଂ ସଶକ୍ତ ନେତୃତ୍ୱ ଛିଡ଼ା କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି। ସମ୍ରାଟଙ୍କ ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ଶୈଳୀ ଦଳୀୟ କର୍ମୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ସାହ ଭରିଦେଇଛି।
ଲାଲୁ ପ୍ରସାଦ ଯାଦବଙ୍କ ଆରଜେଡି ମୁଖ୍ୟତଃ ‘MY’ (ମୁସଲିମ୍-ଯାଦବ) ସମୀକରଣ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ। ବିଜେପି ଏହାର କାଉଣ୍ଟର ପାଇଁ ‘ନନ୍-ଯାଦବ’ ଓବିସି ଭୋଟ୍କୁ ଏକାଠି କରୁଛି। ସମ୍ରାଟ ଚୌଧୁରୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ବିଜେପି ଏହି ସମୂହକୁ ଏକଜୁଟ କରିବାରେ ସଫଳ ହେବ ବୋଲି ଦଳୀୟ ହାଇକମାଣ୍ଡ ଆଶା ରଖିଛନ୍ତି।
ସମ୍ରାଟ ଚୌଧୁରୀ ପୂର୍ବରୁ ଅନେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଭାଗରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କର ପ୍ରଶାସନିକ ଦକ୍ଷତା ଏବଂ ଦଳ ପ୍ରତି ଥିବା ନିଷ୍ଠା ତାଙ୍କୁ ଏହି ପଦ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ବିବେଚିତ କରିଛି। ଜଣେ ସାଙ୍ଗଠନିକ ନେତା ଭାବେ ସେ ବିହାରର କୋଣ ଅନୁକୋଣରେ ଜଣାଶୁଣା।
ବିଜେପିର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ବିହାରରେ ନିଜ ଦମରେ ସରକାର ଗଠନ କରିବା। ସମ୍ରାଟଙ୍କୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କରି ବିଜେପି ଏହା ପ୍ରମାଣ କରିଛି ଯେ ସେ ଆଉ କେବଳ ସହଯୋଗୀ ଦଳ ହୋଇ ରହିବାକୁ ଚାହେଁନାହିଁ। ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ଆଗାମୀ ଲୋକସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ବିଜେପିକୁ ଅଧିକ ଆସନ ଜିତିବାରେ ସହାୟକ ହେବ।
ସମ୍ରାଟ ଚୌଧୁରୀଙ୍କ ଅଭିଷେକ ବିହାର ରାଜନୀତିରେ ଏକ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନର ସୂଚନା ଦେଉଛି। ଜାତିଗତ ସମୀକରଣ ସହ ବିକାଶର ମଡେଲ୍କୁ ଆଗକୁ ନେବା ବିଜେପିର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ। ଏବେ ଦେଖିବାକୁ ବାକି ରହିଲା, ‘ସମ୍ରାଟ’ ବିହାରର ଜନତାଙ୍କ ହୃଦୟ ଜିତିବାରେ କେତେ ସଫଳ ହେଉଛନ୍ତି।ବିହାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହେବା ପରେ ସମ୍ରାଟ ଚୌଧୁରୀ ବିଭାଗ ବଣ୍ଟନ କରିଛନ୍ତି। ସିଏମ ସମ୍ରାଟ ନିଜ ପାଖରେ ୨୯ ବିଭାଗ ରଖିଛନ୍ତି। ସେହିଭଳି ଜେଡିୟୁର ଦୁଇ ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ସିଏମ ବିଜୟ ଚୌଧୁରୀ ଏବଂ ବିଜେନ୍ଦ୍ର ଯାଦବଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ୧୮ ବିଭାଗ ଦିଆଯାଇଛି। ବିଜୟଙ୍କୁ ୧୦, ବିଜେନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ୮ ବିଭାଗର ଦାୟିତ୍ବ ମିଳିଛି। ଗୃହ ବିଭାଗ ସିଏମ ନିଜ ପାଖରେ ରଖିଛନ୍ତି।
ସୂଚନାଥାଉକି, ଜନତା ଦଳ ୟୁନାଇଟେଡ (JDU) ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ନୀତୀଶ କୁମାରଙ୍କ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରୁ ଇସ୍ତଫା ଦେବା ପରେ ବୁଧବାର ଏନଡିଏର ନୂଆ ସରକାର ଗଠନ ହୋଇଛି। ସମ୍ରାଟ ଚୌଧୁରୀ ମୁଖମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଜେଡିୟୁର ବିଜୟ ଚୌଧୁରୀ ଏବଂ ବିଜେନ୍ଦ୍ର ଯାଦବ ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦ ପାଇଁ ଶପଥ ନେଇଛନ୍ତି। ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି ତିନି ନେତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଭାଗ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଛି। ମନ୍ତ୍ରିମଣ୍ଡଳ ବିସ୍ତାର ପରେ ନୂଆ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ କ୍ୟାବିନେଟରେ ସାମିଲ କରାଯିବ। ଏହା ପରେ ପୁନଃ ବିଭାଗ ବଣ୍ଟନ କରାଯିବ।
ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଦୁଇ ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମଧ୍ୟରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ବିଭାଗ ବଣ୍ଟନକୁ ଅସ୍ଥାୟୀ ଭାବରେ କରାଯାଇଛି। କୁହାଯାଉଛି ଯେ, ମନ୍ତ୍ରିମଣ୍ଡଳ ବିସ୍ତାରରେ କିଛି ଦିନ ସମୟ ଲାଗିପାରେ। ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଜୟ ଏବଂ ବିଜେନ୍ଦ୍ର ହିଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସମ୍ଭାଳିବେ।
ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ସମ୍ରାଟ ନିଜ ପାଖରେ ଯେଉଁ ବିଭାଗ ରଖିଛନ୍ତି, ସେଥିରେ ଅଧିକାଂଶ ପୂର୍ବରୁ ନୀତୀଶ କୁମାରଙ୍କ ସରକାରରେ ବିଜେପି କୋଟା ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପାଖରେ ଥିଲା। ଏହା ସହ ଏଲଜେପି-ଆର, ଏଚଏଏମ ଏବଂ ଆରଏଲଏସପି ଦ୍ବାରା ବଜାୟ ରଖିଥିବା ବିଭାଗକୁ ନିଜ ପାଖରେ ରଖିଛନ୍ତି। ସେହିଭଳି ନୀତୀଶ ସରକାରଙ୍କ ସମୟରେ ଯେଉଁ ବିଭାଗ ଜେଡିୟୁ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପାଖରେ ଥିଲା। ତାହା ବଣ୍ଟନ ଦୁଇ ନୂଆ ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କରାଯାଇଛି।
ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ସମ୍ରାଟ ଚୌଧୁରୀଙ୍କ ପାଖରେ ରହିଛି ଏହି ବିଭାଗ
ସମ୍ରାଟ ଚୌଧୁରୀଙ୍କ ପାଖରେ ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ, ଗୃହ, କ୍ୟାବିନେଟ ସଚିବାଳୟ, ତଦାରଖ, ନିର୍ବାଚନ, ରାଜସ୍ୱ ଏବଂ ଭୂମି ସଂସ୍କାର, ଖଣି ଏବଂ ଭୂତତ୍ତ୍ୱ, ନଗର ଉନ୍ନୟନ ଏବଂ ଗୃହ ନିର୍ମାଣ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ପଦ୍ଧତି, ଶିଳ୍ପ, ରାସ୍ତା ନିର୍ମାଣ, କୃଷି, କ୍ଷୁଦ୍ର ଜଳସମ୍ପଦ, ଶ୍ରମ ସମ୍ବଳ ଏବଂ ପ୍ରବାସୀ ଶ୍ରମିକ କଲ୍ୟାଣ, ଯୁବପିଢ଼ି, ନିଯୁକ୍ତି ଏବଂ ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ, ପର୍ଯ୍ୟଟନ, କଳା ଏବଂ ସଂସ୍କୃତି, ଦୁଗ୍ଧ, ମତ୍ସ୍ୟ ଏବଂ ପଶୁ ସମ୍ପଦ, ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା, ପଛୁଆ ବର୍ଗ ଏବଂ ଅତି ପଛୁଆ ବର୍ଗ କଲ୍ୟାଣ, ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଏବଂ ଜନଜାତି କଲ୍ୟାଣ, ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା, ଖେଳ, ସମବାୟ, ପରିବେଶ, ଜଙ୍ଗଲ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ଆଖୁ ଶିଳ୍ପ, ସାର୍ବଜନୀନ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ, ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ଏବଂ କାହାକୁ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିବା ବିଭାଗ ଗୁଡ଼ିକ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ରହିଛି।ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଜୟ ଚୌଧୁରୀଙ୍କୁ ମିଳିଛି ଏହି ବିଭାଗ
ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଜୟ ଚୌଧୁରୀଙ୍କୁ ଜଳସମ୍ପଦ, ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟାପାର, ସୂଚନା ଏବଂ ଲୋକସମ୍ପର୍କ, କୋଠା ନିର୍ମାଣ, ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ସ୍ୱାର୍ଥ, ଶିକ୍ଷା, ବିଜ୍ଞାନ, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା, ଗ୍ରାମୀଣ ବିକାଶ, ପରିବହନ, ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷା ବିଭାଗ ଦାୟିତ୍ବ ମିଳିଛି।
ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ ଯାଦବଙ୍କୁ ଶକ୍ତି, ଯୋଜନା ଏବଂ ବିକାଶ, ନିଷେଧ, ଅବକାରୀ ଏବଂ ପଞ୍ଜୀକରଣ, ଆର୍ଥିକ, ବାଣିଜ୍ୟ କର, ସାମାଜିକ କଲ୍ୟାଣ, ଖାଦ୍ୟ ଏବଂ ଗ୍ରାହକ ସୁରକ୍ଷା, ଗ୍ରାମୀଣ କାର୍ଯ୍ୟ ବିଭାଗ ଦାୟିତ୍ବ ମିଳିଛି।
